Από τη θεωρία της συναίνεσης στην πρ’αξη του πολέμου.

Στο δρόμο για το Σύνταγμα, απεργία της 15ης Ιουνίου. Φωτογραφία της Γ. Γ.

Στις 28 και 29 Ιουνίου η «αγανάκτηση» της πλατεία Συντάγματος, η συντριπτική πλειοψηφία των «αγανακτισμένων» των Κυριακάτικων ραντεβού, φαίνεται πως προτίμησαν να πάνε στη δουλειά τους, να κοιμηθούνε λίγο παραπάνω, να εξαντλήσουν τη συμμετοχικότητά τους στο live streaming του Τριανταφυλλόπουλου, στα ιντερνετικά chat και το facebook. Στις 28 και 29 Ιουνίου κάποιοι, από τις -ελάχιστες για το Γεγονός- χιλιάδες ανθρώπων που βρέθηκαν στους δρόμους του κέντρου της Αθήνας, επέλεξαν να αντιπαρατεθούν με τις δυνάμεις ασφαλείας του καθεστώτος, να παραμείνουν στους δρόμους γύρω από την πλατεία Συντάγματος και να την ανακαταλαμβάνουν όποτε τα άπειρα χημικά τους ανάγκαζαν να υποχωρήσουν, επέλεξαν να περάσουν από τη θεωρία της συναίνεσης στην πράξη του πολέμου. Και τα γεγονότα που αναπτύχθηκαν αυτές τις δύο ημέρες στην Αθήνα ήταν καθαρά πολεμικά. Από τη θεσμική επικύρωση της αφαίρεσης ακόμη και εκείνων των ελάχιστων προϋποθέσεων επιβίωσης που είχαν απομείνει, μέχρι τις εκκαθαριστικές επιχειρήσεις των σύγχρονων ταγμάτων ασφαλείας από το Ζάππειο μέχρι την Ομόνοια και από τον Ευαγγελισμό μέχρι του Ψυρρή. Και κάθε πόλεμος έχει τους τραυματίες και τις απώλειες από τη μεριά των αγωνιζόμενων. Το κουράγιο μας, λοιπόν, σε αυτούς που βρέθηκαν ή βρίσκονται ακόμη σε κάποιο κρεβάτι νοσοκομείου, την αλληλεγγύη μας και την υψωμένη γροθιά μας σε όσους βρίσκονται όμηροι στα χέρια του κράτους. Ξέρουμε όλοι μας, όμως, ότι τίποτα δεν πάει χαμένο. Γιατί πάνω απ’ όλα, επιλέξαμε να βρεθούμε στους δρόμους αυτές τις ημέρες, γιατί έτσι υπαγόρευε η αξιοπρέπεια και η συνείδησή μας. Και αυτά τα δύο δεν μπορούν ούτε να μας τα κλέψουν, ούτε να μας τα φυλακίσουν. Εμείς μπορούμε να τα μετατρέψουμε σε οργή.

Απ’ ότι φάνηκε είναι πολύ εύκολο για τους «αγανακτισμένους» της πλατείας να εκφράζουν την αγανάκτησή τους στα απογευματινά κυριακάτικα ραντεβού, αλλά όχι σε δύο ημέρες απεργίας. Απ’ ότι φάνηκε είναι πολύ εύκολο για τους «αγανακτισμένους» της πλατείας να εκφράζουν την αγανάκτησή τους με μούντζες, χουλιγκανιστίκα συνθήματα και μπόλικο λαϊκισμό στους 300 που βρίσκονται μέσα στο κοινοβούλιο, αλλά όχι απέναντι στα αφεντικά τους (μεγάλα ή μικρά είναι αδιάφορο), στους χώρους εργασίας. Αλλά η ντροπή στον τόπο αυτό πάντα έχει πλάτες: έχει την «καραμέλα» της απόλυσης και των ξεπουλημένων εργατοπατέρων. Εάν οι διεργασίες (που για αρκετό κόσμο αποτελούν «σημαία») ενός μήνα στην πλατεία δεν έχουν καταφέρει να βάλουν τις βάσεις ώστε για κάποιον που θα απολυθεί να βρίσκονται εκατοντάδες αλληλέγγυοι κάτω από τα γραφεία της επιχείρησης, τότε κάτι δεν πάει καλά. Είναι εύκολο και βολικό να βρίζεις τους εργατοπατέρες αλλά την ίδια στιγμή να παραμένεις άπραγος και να μην προσπαθείς να κάνεις αυτό το οποίο εσύ επιθυμείς, με τους όρους που εσύ θα βάλεις. Προφανώς δε μιλάμε για την επιθυμία της αυτοοργάνωσης και της αυτενέργειας, αλλά για την αναμονή να εμφανιστεί ένας νέος αρεστός εκπρόσωπος, ένας νέος χαλίφης στη θέση του παλιού χαλίφη. Ούτως ή άλλως υπάρχει κάποιος που δεν το ξέρει; Σε αυτόν τον τόπο πολλοί ξεστομίζουν πολλά, ξέρουν να βρίζουν (περισσότερο) τους βουλευτές και (λιγότερο) τα αφεντικά, ελάχιστα βέβαια κάνουν για να μετουσιώσουν όσα λένε σε πράξη. Αυτός είναι ο ορισμός του λαϊκισμού, με αυτόν παίζουν αρκετοί στην πλατεία Συντάγματος, και στην «κάτω» και στην «επάνω»: πόσες εκατοντάδες φορές ακούστηκε μόνο την τελευταία εβδομάδα στις συνελεύσεις ότι «μπορούμε να μην τους αφήσουμε την Τετάρτη να ψηφίσουν το μεσοπρόθεσμο, να περικυκλώσουμε τη Βουλή»; Ωσάν η θεσμική επικύρωση των νέων μέτρων ήταν ζήτημα χωροταξικό και όχι πολιτικό. Το νέο μοτίβο, πλέον, είναι το γνωστό: «να μην τους αφήσουμε να εφαρμόσουν τα νέα μέτρα». Και όποιος θέλει να μάθει τη συνέχεια ας ρίξει μία ματιά στην ιστορία των φοιτητικών κινητοποιήσεων του 2006 και του 2007.

Είναι απλό. Πολλά θα μπορούσαν να είναι διαφορετικά εάν ήταν εκατοντάδες χιλιάδες ο κόσμος που βρισκόταν στους δρόμους. Αλλά ο καθένας και η καθεμιά επέλεξε. Όταν έρθει το αγγούρι, να δούμε ποιανού η μνήμη θα προσομοιάζει πιο γρήγορα σε χρυσόψαρου.

Για να έρθουμε και λίγο στις γειτονιές μας, οι μέρες που μας πέρασαν βρήκαν τη λαϊκή συνέλευση σε διαρκή κίνηση. Την Δευτέρα το απόγευμα πετάχτηκαν χιλιάδες τρικάκια τα οποία καλούσαν στις δράσεις των επόμενων ημερών.

Τρίτη 28 Ιουνίου

Την Τρίτη, από τις 7 το πρωί, γίνεται αποκλεισμός των τραπεζών που βρίσκονται στην Τριών Ιεραρχών στα Άνω Πετράλωνα, οι οποίες μέχρι στις 12 το μεσημέρι δεν θα λειτουργήσουν καθώς οι εργαζόμενοι έχουν αποχωρήσει. Στις 10.30, στο κάλεσμα για συγκέντρωση στον ηλεκτρικό σταθμό των Πετραλώνων ανταποκρίνονται 80 περίπου άτομα και με διαδήλωση (μέσω του Κουκακίου) η συνέλευση φτάνει στο Σύνταγμα όπου και θα παραμείνει σα συγκροτημένο μπλοκ μέχρι νωρίς το απόγευμα.

Οι διαδηλωτές που βρίσκονται στην πλατεία Συντάγματος (μαζί και με αυτούς της απεργιακής συγκέντρωσης του Μουσείου) είναι λίγοι, πολύ λιγότεροι και από την προηγούμενη απεργία στις 15 Ιουνίου.

.

Τετάρτη 29 Ιουνίου

Λίγο μετά τις 8 το πρωί ξεκινάει η διαδήλωση από τα Άνω Πετράλωνα και μέσω Κουκακίου η συνέλευση κατευθύνεται προς το μπλόκο του Καλλιμάρμαρου, το οποίο έχει δεσμευτεί ότι θα ενισχύσει. Στο σημείο θα βρίσκονται και άλλες συνελεύσεις γειτονιών από Καισαριανή, Βύρωνα, Παγκράτι, Μπραχάμι, Νέα Σμύρνη. Λίγα λεπτά αφού στήνονται τα πρώτα οδοφράγματα στη γωνία Ερατοσθένους και Βασ. Κωνσταντίνου και στο άγαλμα του Τρούμαν, διμοιρίες επιτίθενται και απωθούν τους διαδηλωτές προς την Αρδηττού, κλείνοντας παράλληλα τη δίοδο προς το Σύνταγμα μέσω της Βασ. Όλγας.

Η ώρα περνάει και το σημείο όπου βρισκόμαστε δεν ενισχύεται ποσοτικά. Κάποια στιγμή φθάνει με πορεία ένα μπλοκ διαδηλωτών οι οποίοι, μετά την πρωινή επίθεση, είχαν αποκοπεί στην Ερατοσθένους στο Παγκράτι. Ακολουθούν διαδοχικές συνελεύσεις των συγκεντρωμένων για να αποφασιστούν οι επόμενες κινήσεις. Τελικά αποφασίζεται η αποχώρηση από το σημείο με διαδήλωση η οποία θα κινηθεί από τη Διονυσίου Αρεοπαγίτου, το Θησείο, το Μοναστηράκι και καταλήγει, μέσω Ερμού, στην πλατεία Συντάγματος. Οι συγκρούσεις έχουν ξεκινήσει και η συνέλευση παραμένει με το πανό της στην πλατεία, μαζί με χιλιάδες άλλον κόσμο. Από κάποια στιγμή και μετά, η συντονισμένη επίθεση διμοιριών από τη Σταδίου και τη Φιλελλήνων αναγκάζει έναν μεγάλο όγκο διαδηλωτών να υποχωρήσει προς τα στενά της Πλάκας. Ο κόσμος επιστρέφει συνεχώς στο Σύνταγμα, ένα μπλοκ 100 ανθρώπων που έχουν βρεθεί στην Πλάκα συγκροτείται πίσω από το πανό της λαϊκής συνέλευσης και μέσω της Ερμού επιστρέφουν και πάλι στο Σύνταγμα. Αργά το απόγευμα, οι μηχανοκίνητες συμμορίες της ελληνικής αστυνομίας, κυνηγούν εκατοντάδες κόσμου μέχρι το Θησείο και του Ψυρρή. Διαδηλωτές μπαίνουν για προστασία στο πανεπιστημιακό κτίριο της σχολής των Μέσων Επικοινωνίας στην Καπνικαρέα. Οι συμμορίες των μπάτσων εισβάλλουν στο ισόγειο της σχολής, δέχονται καρέκλες και άδεια μπουκάλια από όσους βρίσκονται στο κτίριο και απαντούν με ρίψη ασφυξιογόνου εντός και πετρών στα παράθυρα. Τελικά απωθούνται. Παρόμοιες εισβολές γίνονται σε δεκάδες μαγαζιά και κτίρια της Πλάκας και του Μοναστηρακίου όπου έχουν βρει καταφύγιο διαδηλωτές.

.

Κάποιες σκέψεις για το μπλόκο στο Καλλιμάρμαρο

Είναι τόσο απλό, όσο και ξεκάθαρο. Το κοινοβούλιο δεν αποκλείστηκε σε καμία στιγμή, ούτε την Τετάρτη 29 Ιουνίου, ούτε στην προηγούμενη απεργία. Τα όσα διαδραματίστηκαν στις 15 Ιουνίου λειτούργησαν διδακτικά για τον κρατικό μηχανισμό και όχι για τους διαδηλωτές. Αυτή τη φορά οι αστυνομικές δυνάμεις επέδειξαν μηδενική ανοχή και δεν επέτρεψαν να στηθεί κανένα οδόφραγμα που θα μπορούσε να αποτελέσει σημείο συσπείρωσης και αγώνα. Όσο για την προσέγγιση της Ρηγίλλης αυτή ήταν αδύνατη.

Από τη μεριά των διαδηλωτών ο κόσμος στις 9 το πρωί ήταν ελάχιστος, δεν ξεπερνούσε τα 300 άτομα. Και με τέτοια ποσοτικά δεδομένα δε μπορείς σε καμία περίπτωση να κρατήσεις μία κεντρική λεωφόρο και διάφορα άλλα στενά. Στην τελική, οι διμοιρίες που βρίσκονταν στο σημείο ήταν περισσότερες από τους διαδηλωτές. Η επίθεση στο μπλόκο δε συνάντησε καμία αντίσταση. Η «ειρηνικότητα», η «ηρεμία», η «παθητική» αντίσταση που έχει γίνει η ιδεολογία της «αγανακτισμένης πλατείας» δοκιμάστηκε στο Καλλιμάρμαρο και απέτυχε παταγωδώς. Αλλά και η επιλογή της σύγκρουσης μπορεί να δημιουργούσε ένα μέτωπο αγώνα στα μετόπισθεν των κυβερνητικών μεγάρων (και έχοντας ως πλεονέκτημα τα στενά του Παγκρατίου), ωστόσο ήταν αβέβαιη η διάρκειά και το αποτέλεσμά της βάσει των ποσοτικών δεδομένων.

Όπως φάνηκε, ο κόσμος που βρέθηκε στο κέντρο της Αθήνας την Τετάρτη δεν είχε ως προτεραιότητά του να ενισχύσει τα δύο περιμετρικά μπλόκα στο Καλλιμάρμαρο και στον Ευαγγελισμό. Η συνέλευσης της πλατείας Συντάγματος κατάρτισε ένα σχέδιο χωρίς εκ των προτέρων να έχει εξασφαλίσει ότι οι δυνάμεις της επαρκούν για να το θέσουν σε εφαρμογή. Το βάρος έπεσε σε λαϊκές συνελεύσεις, οι οποίες όμως και ποιοτικά αλλά και ποσοτικά διαφέρουν μεταξύ τους. Το πλήθος ονομάτων των λαϊκών συνελεύσεων δεν εξασφαλίζει και τη μαζικότητα της κίνησης, καθώς άλλες από αυτές συσπειρώνουν τριψήφιο αριθμό ανθρώπων και άλλες κάποιες ελάχιστες δεκάδες. Και όσο περνούσε η ώρα, πλησίαζε το μεσημέρι, καμία ροή ενίσχυσης του μπλόκου δεν διαφαινόταν.

Όσο για τις ποιοτικές διαφοροποιήσεις των διαφόρων συνελεύσεων γειτονιάς (κατά βάση, καθώς στο σημείο υπήρξαν και μεμονωμένοι αγωνιστές και αγωνίστριες) διαφάνηκαν στις σύντομες συνελεύσεις που έγιναν στο σημείο για να αποφασιστεί η συνέχεια της κίνησής μας. Η θεοποίηση της ιδέας «πλατεία Συντάγματος», η απουσία σεβασμού σε όσους επιθυμούσαν να εκφράσουν ή εξέφραζαν την άποψή τους, η έλλειψη διάθεσης συνεννόησης, συγκερασμού ή συναίνεσης, η επιφανειακότητα της συζήτησης και η αναγωγή των πάντων σε συνοπτικές διαδικασίες ψηφοφορίας δείχνουν το χάσμα που υπάρχει, στον τρόπο λειτουργίας και αντίληψης, ανάμεσα στις διάφορες λαϊκές συνελεύσεις. Υπό αυτό το πρίσμα, η παρουσία στο δρόμο και ο κοινός αγώνας δεν μπορεί να αποτελεί άλλοθι για να εξισώνονται και να κονιορτοποιούνται διάφορα συλλογικά εγχειρήματα (όπως είναι η λαϊκή συνέλευση των γειτονιών μας) τα οποία έχουν χτίσει μία διαφορετική κουλτούρα ανταλλαγής απόψεων, συνδιαμόρφωσης και κίνησης.

Advertisements

Για πες...

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.